“ Overspannen of burnout of iets anders? Het verschil tussen energetische uitputting en stress”
s
Auteur: Eric Bakker
Samenvatting
- Overspannen of burnout ontstaan door langdurige stress en psychologisch trauma.
- Bij chronische stress kan het lichaam niet herstellen, wat leidt tot ernstige gezondheidsproblemen.
- Valkuilen zoals perfectionisme, het niet aangeven van grenzen en conflicterende belangen verergeren stress.
- Ongezonde voeding en geopatische belasting kunnen bijdragen aan overspannen of burnout.
- Orthomoleculaire therapie, fytotherapie en bewustwordingsgesprekken bieden mogelijkheden voor herstel.
Wat is een burnout?
Een burn-out een diepe chronische uitputting is na langdurige overbelasting. Overspannenheid herstelt vaak binnen weken met rust, maar negeer je het, dan kan het uitmonden in burn-out met maanden tot jaren herstel. Mijn advies is om niet passief te wachten totdat je hersteld bent, maar te actief te kijken naar de diepere psychologische oorzaken, zodat men na een burn-out herstel niet gelijk terugvalt in het oude patroon. Ik kan helpen met je zoeken van je valkuilen en het helen van je trauma.
Hoe ontstaat een burnout?
Psychologisch ontstaat een burn-out door meestal een veelheid aan ingrediënten. De primaire oorzaak moet je zoeken in het hebben van een constante stroom van stress zodat je lichaam niet meer de mogelijkheid hebt om te herstellen en zich uitput. De aanjager achter de stress is vaak een negatief zelfbeeld wat gevoed wordt door een psychologisch trauma.
Wat gebeurt er in het lichaam?
De volgende zaken worden geactiveerd zodra men in een stressvolle situatie komt:
- De ademhaling wordt versneld
- De hartslag wordt versneld
- De hoeveelheid glucose in het bloed verhoogd
- De bloeddruk stijgt, door perifere vaatvernauwing
- De spijsvertering stopt
- De pupillen worden groter
- De bloedstollingstijd wordt korter
- Het geheugen wordt scherper, maar selectiever. De stressvolle situatie wordt opgeslagen in de amygdala ( = amandelvormig onderdeel van de hersenen)
- De ervaring van tijd wordt langer ( tijd gaat langzamer)
Alles geschiedt binnen enkele minuten. Door bovenstaand proces ben je beter in staat in korte tijd het vege lijf te redden. Wanneer het gevaar geweken is zal door middel van het parasympatisch zenuwstelsel het normale functioneren van het lichaam weer hervat worden.
Het gaat pas mis, wanneer er sprake is van een constante stresssituatie. We spreken in dat geval van chronische stress. Het lichaam heeft dan niet meer de mogelijkheid om zaken op te ruimen. De bijnieren kunnen niet meer voldoen aan de vraag van cortisol en raken uitgeput. We spreken dan van bijnieruitputting.
Bij chronische stress blijft het moment van herstel van de stress uit. Langdurige stress heeft negatieve gevolgen voor onze gezondheid.
- De bloeddruk wordt te hoog
- Spijsvertering werkt niet meer goed meer.
- Bloedstolling -> embolie -> hart en vaatziekten
- Geheugen problemen
- Het denkraam wordt kleiner , zodat we minder in staat zijn creatieve oplossingen te verzinnen , waardoor de stress dus nog groter gaat worden!
Aspecten om de chronische stress beter onder controle te krijgen: meer bewegen, gezonder eten , muziek luisteren, meer slapen , meer ontspannen, maar misschien nog de belangrijkste , zorg dat je op een gezonde manier beter met de stress om kunt gaan(coping mechanisme). Stress ontstaat meestal omdat men zaken niet (meer) goed in de hand heeft. Bijvoorbeeld bij een project. Indien men een goede planning maakt, heeft men het proces beter in de hand hebben, en zal de stress afnemen.
Overspannen of burnout – Psychologische aspecten die de stress aanwakkeren
De stress wordt vaak aangewakkerd door valkuilen die ontstaan zijn door trauma uit de kindertijd
Grenzen niet kunnen aangeven
Grenzen aangeven is vaak lastig, omdat men zichzelf te min vindt en daardoor sneller ja zegt komt men in de problemen, omdat er simpelweg te veel werk op het bordje ligt van diegene. Men denkt vaak wel voor een ander maar niet voor zichzelf, waardoor grenzen aangeven onmogelijk wordt.
Perfectionisme
Het kan ook zijn dat je wil dat je werk perfect moet zijn, waardoor het doen van werk veel meer tijd kost, als dat het zou moeten kosten. Hierdoor ontstaat er vaak druk om sneller te werken, waardoor de kwaliteit van het werk ook weer onder druk komt te staan, zodat men in een selffulfilling professie terecht komt van het negatief zelfbeeld. Het perfectionisme wordt dan de motor die het negatief zelfbeeld aan slingert.
Tegenstrijdige belangen
Steeds vaker komt het voor dat men voor meerdere eindverantwoordelijken werkt. Dit kan bijvoorbeeld een detachering organisatie zijn, waarbij men uitgezonden wordt op locatie. Allemaal hebben zij wat van je nodig en soms ook nog eens op hetzelfde moment. Dit kan conflicten opleveren in de agenda en dus ook in je hoofd. Jij als ‘slaaf’ moet meerdere ‘meesters’ tevreden houden. Omdat je moeite hebt met het onderscheiden van prioriteiten, raak je verstrikt in je eigen werk. Eigenlijk heb je moeite jezelf op de eerste plek te zetten en de juiste prioriteiten te stellen.
Andere aspecten die de stress kunnen aanwakkeren
Verkeerde voeding
Doordat men in een stressvolle situatie zit gaat men vaak ook verkeerd eten. Door verhoging van het cortisol niveau (het stresshormoon) krijgt men meer honger en de neiging om meer suikers en vet te gaan eten. Het beloningsysteem, gestuurd door dopamine, wordt meer aangewakkerd bij het eten van slecht eten. Door het slechte eten stijgt de bloedsuikerspiegel in korte tijd en word je moe en futloos. Dit zorgt ook weer voor stress. De suikers zorgen voor een groei van schimmels als candida albicans en dat geeft ook weer stress. Zo komt men door ongezonde voeding in een vicieuze cirkel van stress terecht.
Geopatische belasting
Een belangrijke ‘vergeten’ factor die een burn-out in de hand werk is geopatische belasting. Dit is een moeilijk woord voor dat je huis op een plek kan staan die energetisch niet goed is. Het omgekeerde van geopathie is geoharmonie, waar Geoharmonie zijn naam van ontleent. Indien een huis geoharmonisch is dan krijg je energie van het huis. Indien het huis geopatisch belast is dan onttrekt het huis energie. In onze westerse cultuur is levensenergie een redelijk ongrijpbaar fenomeen wat je nauwelijks tegenkomt. In de Chinese cultuur wordt het woord ‘chi’ gebruikt en in India ‘prana’ om de levensenergie te duiden. Voor mensen die weinig in contact staan met hun gevoel blijft de term levensenergie iets compleet ongrijpbaars, aangezien het met technische meetapparatuur niet is vast te stellen. Voor gevoelige mensen is het vaak heel duidelijk dat een plek niet goed aanvoelt. Een ervaren wichelroedeloper kan advies geven of er iets met de energie in huis moet worden gedaan en deze levensenergie ook veranderen. Soms kan een woonplek zo energetisch verstoord zijn, dat dit de werking van therapieën te niet doet. We spreken dan van therapieresistentie.
Overspannen of burnout – Wat kan ik doen om te kunnen helpen?
- Ondersteuning van het lichaam door orthomoleculaire therapie
Door chronische stress ontstaan er vaak tekorten in vitaminen/ mineralen. De darmen hebben vaak problemen met het opnemen van de benodigde nutriënten. Door de gebreken tijdelijk aan te vullen, krijgt het lichaam weer vermogen terug om zich beter te herstellen.
- Met hulp van kruidengeneeskunde (fytotherapie) ben ik in staat om organen zoals de bijnieren, lever, gal weer te versterken of te reinigen.
- Het vaststellen van energetische blokkades door middel van kinesiologie
Met hulp van kinesiologische testen kan ik vaststellen welke chakra in het lichaam geblokkeerd zijn. Achter elk van de blokkades gaat vaak een psychisch trauma schuil. Met energetische symbolen die betrekking hebben met het trauma kan door het trauma geheeld worden.
- Valkuilen opsporen door bewustwording
Vaak heeft men niet door dat men in een patroon leeft welke de stress aanwakkert. De combinatie van bewustzijnsgesprekken kunnen ervoor zorgen dat je niet elke keer in dezelfde valkuil stapt.
Veel gestelde vragen
Overspannen of burn out wordt vaak door elkaar gehaald, maar er is een duidelijk verschil. Overspannenheid is een tijdelijke staat van stress en uitputting die meestal binnen enkele weken herstelt. Een burn out is een diepere, chronische uitputting waarbij herstel maanden tot zelfs jaren kan duren.
Bij overspannen of burn out ervaar je vaak klachten zoals vermoeidheid, concentratieproblemen, prikkelbaarheid en slaapproblemen. Bij een burn out zijn deze klachten meestal heftiger en langduriger, en voel je je vaak volledig uitgeput – zowel fysiek als mentaal.
Overspannen of burn out ontstaat door langdurige stress zonder voldoende herstelmomenten. Dit komt vaak door een combinatie van factoren zoals werkdruk, persoonlijke omstandigheden, perfectionisme en moeite met grenzen stellen.
Herstel van overspannenheid duurt gemiddeld enkele weken tot maanden. Bij een burn out kan dit oplopen tot maanden of zelfs jaren. De duur hangt sterk af van hoe snel de oorzaak wordt aangepakt.
In milde gevallen van overspannenheid kun je herstellen met rust, structuur en aanpassingen in je leefstijl. Bij een burn out is professionele begeleiding vaak nodig om onderliggende oorzaken zoals stresspatronen en trauma’s aan te pakken.
Veelvoorkomende lichamelijke klachten zijn: vermoeidheid, hoofdpijn, spierpijn, hartkloppingen, spijsverteringsproblemen en duizeligheid. Deze klachten ontstaan doordat het lichaam langdurig in een stressstand staat.
Voeding speelt een grote rol. Ongezonde voeding kan stressklachten verergeren door schommelingen in de bloedsuikerspiegel. Een gebalanceerd dieet ondersteunt juist het herstel van je lichaam en energiehuishouding.
Ja, langdurige stress kan leiden tot verhoogde bloeddruk, hormonale disbalans en een verzwakt immuunsysteem. Volgens de World Health Organization heeft chronische stress een aantoonbare impact op zowel mentale als fysieke gezondheid.
Omdat de onderliggende oorzaak niet is aangepakt. Als patronen zoals perfectionisme, een negatief zelfbeeld of slechte stressregulatie blijven bestaan, is de kans groot dat klachten terugkomen.
De beste aanpak is een combinatie van:
fysieke herstel (rust, voeding, beweging)
mentale begeleiding (inzicht in patronen)
emotionele verwerking (trauma, grenzen)
eventueel energetische ondersteuning
Door deze combinatie pak je niet alleen de symptomen aan, maar ook de oorzaak.
Als klachten langer aanhouden, verergeren of je dagelijks functioneren beïnvloeden, is het verstandig om hulp in te schakelen. Hoe eerder je ingrijpt, hoe sneller en duurzamer het herstel verloopt.

